- بناهای تاریخی

نگرانی از خطر سقوط خشت‌های گنبد تاریخی کلیدر

خراسان رضوی رئیس شورای اسلامی کلیدر گفت: گنبد تاریخی کلیدر در خراسان رضوی که در مجاورت مدرسه روستا قرار دارد براثر باد، باران و برف و عوامل فرسایش، آن‌قدر آسیب دیده که خطر سقوط خشت‌ها وجود دارد.

غلامعباس کلیدری با بیان اینکه برای مرمت و بهسازی گنبد تاریخی کلیدر در انتظار تصمیم مسئولان هستیم، اظهار کرد: گنبد تاریخی کلیدر از جمله بناهای تاریخی ماندگار از دوران ایلخانی و تیموری مربوط به قرن هشتم و نهم هجری قمری است.

وی با بیان اینکه این گنبد کم ارتفاع، با تخته سنگ‌های صاف تخت و بدون تزئینات است، اظهار کرد: گنبد تاریخی کلیدر مورد توجه علاقه‌مندان به ابنیه‌های تاریخی است.

عضو شورای اسلامی بخش سرولایت خاطرنشان کرد: علاوه بر این بنای چهارطاقی می‌توان به آثاری چون قلعه کهنه و حمام تاریخی در این بخش اشاره کرد.

 کلیدری با اشاره به اینکه گنبد تاریخی کلیدر به دلیل عدم رسیدگی مناسب توازن معماری خود را از دست داده و ریخت گنبدی‌ شکل آن از دست رفته‌ است، تصریح کرد: این بنای تاریخی براثر باد، باران، برف و عوامل فرسایش، آن‌قدر آسیب دیده که به دلیل خطر سقوط خشت‌ها و واقع شدن در مجاورت مدرسه روستا طی چندین مرحله درخواست چینش آجرهای در حال ریزش را داشتیم اما اجازه‌ای به ما داده نشد.

وی با بیان اینکه خوشبختانه با حضور رئیس جدید اداره میراث فرهنگی نیشابور همکاری‌های خوبی در این خصوص صورت گرفته است، افزود: روستای کلیدر به عنوان نگینی سبز در قلب سرولایت از جمله روستاهای گردشگر پذیر، پرجاذبه، زیبا و دارای گنجینه‌ای از آثار باستانی است.

رئیس شورای اسلامی کلیدر بیان کرد: از جمله آثار موجود در کلیدر می‌توان به سفالینه‌های تپه قلعه کهنه مربوط به قرن چهارم تا اواخر دوره تیموری، بنای خواجه ابوالقاسم از آثار مربوط به قرن پنجم، بنای امامزاده یحیی بن زید(ع) در روستای زیارت مربوط به دوره تیموری، آثار معماری در درون غار قلعه کمری مربوط به دوره اسلامی، آثار رباط شاه‌عباسی مربوط به دوره صفوی و حمام نادری اشاره کرد.

وی یادآور شد: با همت دهیاری و تعدادی از جوانان و اعضای افتخاری انجمن میراث فرهنگی روستا نسبت به پاک‌سازی و نصب درب موقت این گنبد اقدام شد و اکنون منتظر ادامه کار از سوی اداره ذی‌ربط در خصوص مرمت و بازسازی این اثر تاریخی هستیم.

کلیدری گفت: یکی از بزرگترین و سرشناس‌ترین روستاهای خراسان رضوی، کلیدر است که در فاصله ۹۰ کیلومتری شمال غربی نیشابور در بخش سرولایت قرار دارد و وجود بنای گنبد کلیدر، قلعه کهنه و بنای خواجه ابوالقاسم، دلالت بر پیشینه تاریخی کلیدر دارد.

رئیس شورای اسلامی کلیدر تصریح کرد: گنبد کلیدر یکی از معروف‌ترین بناهای این روستا و گنبدی کم ارتفاع با تخته سنگ‌های صاف و بدون تزئینات ساخته شده است.

 وی گفت: قدمت این بنای چهارطاقی که به قرن هشتم و نهم هجری قمری مقارن با دوران ایلخانان و تیموریان می‌رسد، ۲۳ مرداد ۱۳۷۸ با شماره ۲۳۷۸ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.

روستای کلیدر از توابع بخش سرولایت نیشابور در فاصله ۱۵۰ کیلومتری مشهد، ۹۰ کیلومتری شمال غربی نیشابور، ۲۰ کیلومتری جنوب شرق شهر چکنه مرکز بخش و در آخرین سرحدات رشته‌کوه بینالود واقع شده است.

این روستای سرسبز و زیبا از قدیمی‌ترین روستاهای شهرستان نیشابور و بنا به برخی روایات تاریخی روستایی باستانی به شمار می‌رود و در منطقه‌ای کوهستانی در بین باغات و محصور بین کوه‌های سنگی و زیبا واقع شده است.

با وجود اینکه بیشتر مردم روستاهای سرولایت به زبان ترکی سخن می‌گویند، مردم روستای کلیدر، گویش فارسی (لهجه خاص کلیدری) دارند؛ نام خانوادگی بیشتر اهالی کلیدری است و مردم روستا با القاب و نام پدر یکدیگر را می‌شناسند.

ایسنا